Fruitig Erfgoed in De Vlaamse Ardennen

Gepubliceerd op woensdag 9 sep 2026 om 11:30
Met dit project wil men oude fruitrassen opsporen, bewaren en opnieuw een toekomst geven. Meldde jij je oude fruitboom of historische hoogstamboomgaard al aan?

Met het project 'Fruitig Erfgoed in de Vlaamse Ardennen' slaan Provincie Oost-Vlaanderen, Regionaal Landschap Vlaamse Ardennen tot Dender, Toerisme Vlaanderen, Landschapspark Vlaamse Ardennen en Pomko de handen in elkaar. De partners willen oude fruitrassen opsporen, bewaren en opnieuw een toekomst geven. Daarnaast mikken ze op de versterking van het karakteristieke landschap van de Vlaamse Ardennen en willen ze de regio laten herontdekken vanuit een fruitige invalshoek.

Het project werd op 17 juli officieel gelanceerd en loopt twee jaar. In die periode worden oude fruitbomen en historische boomgaarden in kaart gebracht, bestaande hoogstamboomgaarden hersteld en authentieke fruitrassen opnieuw aangeplant.

Zo help je mee

Wie een oude fruitboom of historische hoogstamboomgaard kent, kan eenvoudig deelnemen aan het project.

  • Verzamel vijf tot zeven mooie vruchten van de boom.
  • Maak foto's van de vruchten naast een meetlat:
    • bovenaanzicht
    • zijaanzicht
    • onderaanzicht

 

Meld de boom aan door een mail te sturen naar annelies.schepens@rlvad.be.

Specialisten zullen de vruchten determineren en onderzoeken om het ras te identificeren.

Twijgen voor de toekomst

Behoort een boom tot een bijzonder of zeldzaam historisch fruitras? Dan komt er in december of januari iemand langs om een twijg van de boom te verzamelen. Die worden vervolgens gebruikt om enten te maken van de oude rassen. De bomen worden zo vermeerderd en opnieuw aangeplant in de Vlaamse Ardennen.

Meer informatie

Inwoners die willen deelnemen of meer informatie wensen, kunnen terecht bij annelies.schepens@rlvad.be of op de projectpagina van Fruitig Erfgoed in de Vlaamse Ardennen.

Vind hieronder het uitgestuurd persbericht met meer info:

Op vrijdag 17 juli werd het project 'Fruitig erfgoed in de Vlaamse Ardennen' gelanceerd in Oudenaarde. Het project moet het bloesem- en fruittoerisme in de Vlaamse Ardennen versterken en een hernieuwde interesse opwekken voor dit waardevolle levend erfgoed. Provincie Oost-Vlaanderen, Toerisme Vlaanderen, Landschapspark Vlaamse Ardennen, Regionaal Landschap Vlaamse Ardennen tot Dender en Pomko slaan hiervoor de handen in elkaar.

Vergeten fruitrassen krijgen nieuwe toekomst

Vroeger stond de Vlaamse Ardennen bekend om zijn rijke fruitteelt. Oude appel-, peren- en kersenrassen maakten deel uit van hoogstamboomgaarden, moestuinen en boerenerven. Op kasteelsites en grote domeinen plantte men vaak leifruit (geleide fruitbomen) aan tegen muren.

Vandaag verdwijnen die stille getuigen aan een sneltempo uit het landschap. Het project Fruitig erfgoed in de Vlaamse Ardennen gaat op zoek naar vergeten fruitrassen. De projectpartners brengen de rassen opnieuw in kaart, laten ze identificeren door experts en geven ze een nieuwe toekomst.

De waardevolle rassen worden vermeerderd via enten. Zo blijven ze bewaard voor de toekomst. Een deel van de enten zal als leifruit worden opgekweekt tegen een monumentale abdijmuur in de provinciale Erfgoedsite Ename. De andere enten worden aangeplant in de Vlaamse Ardennen, op plekken waar ze opnieuw tot hun recht komen.

Ook jouw hulp is welkom

Bij de zoektocht naar zeldzame en streekeigen rassen van oude fruitbomen, boomgaarden en leifruit in de Vlaamse Ardennen is alle hulp welkom. Wie nog oude fruitbomen weet staan, of eigenaar is van dergelijke bomen, kan een mail sturen naar annelies.schepens@rlvad.be. Zo help je mee om waardevol fruitig erfgoed te bewaren én opnieuw tot leven te brengen.

Wandelingen en fietstochten

De leifruitmuur in Erfgoedsite Ename dient als genenbank, maar is meer dan dat. Het is ook een origineel aanknopingspunt om mensen ertoe aan te zetten een specifiek dorp of boomgaardenroute te gaan ontdekken.

Bij elk van de fruitrassen vind je een informatiepaneel. Op de panelen staat info over de gemeente van herkomst, fruitras, belang voor de Vlaamse Ardennen en de sporen in het landschap. Via QR-codes ontdek je boeiende verhalen en weetjes. Of maak je kennis met wandelingen en fietstochten die je langs boomgaarden en typische landschapskenmerken leiden in de herkomstgemeentes.

"De Vlaamse Ardennen staat minder bekend voor fruitteelt dan bijvoorbeeld Haspengouw. Dankzij het project Fruitig erfgoed in de Vlaamse Ardennen zal dit bijzondere deel van het verleden terug bekendheid krijgen en bloesem- en fruittoerisme aanzwengelen in de Vlaamse Ardennen. De leifruitmuur in de provinciale Erfgoedsite Ename wordt het vertrekpunt voor de toeristische ontsluiting van het Landschapspark Vlaamse Ardennen."

gedeputeerde David Coppens, bevoegd voor Erfgoed

"Met dit project geven we een stukje levend erfgoed uit het Landschapspark Vlaamse Ardennen een nieuwe toekomst. Oude fruitrassen vertellen het verhaal van onze streek, versterken onze biodiversiteit en maken het landschap nog aantrekkelijker voor inwoners en bezoekers. Door erfgoed, natuur en toerisme slim te verbinden, creëren we nieuwe kansen voor de Vlaamse Ardennen. Zo zorgen we ervoor dat deze unieke fruittraditie ook voor toekomstige generaties behouden blijft."

Leen Gysen, administrateur-generaal Toerisme Vlaanderen

Het project kwam tot stand dankzij subsidies van Vlaanderen en Provincie Oost-Vlaanderen, en cofinanciering van het Landschapspark Vlaamse Ardennen.

  •  (vergroot foto)
  •  (vergroot foto)
  •  (vergroot foto)
Naar top